Rodzaj pożaru zależy od tego, co się pali, gdzie się znajduje i jak szybko się rozprzestrzenia. Jest to również podstawowa informacja, której straż pożarna potrzebuje przy odbiorze zgłoszenia. Czy wiesz jak umiejętnie przekazać te podstawowe informacje strażakom?
Pożar – czym jest?
W potocznym rozumieniu ogień uważany jest za zagrożenie, spowodowane niekontrolowanym rozprzestrzenianiem, który rozwija się samoistnie i pociąga za sobą ciężkie straty materialne, a nawet obrażenia ciała. Jest to naturalne zjawisko o bardzo impulsywnym przebiegu, przy którym konieczna jest interwencja służb ratowniczych. Pomimo postępów w dziedzinie pożarnictwa i ratownictwa pożary nie ustają. Jako jeden z żywiołów jest to jedno z największych zagrożeń dla życia człowieka. Zgodnie z definicją pożar to niekontrolowany proces spalania, który rozprzestrzenia się w miejscu do tego nieprzeznaczonym. Niekontrolowany, zagrażający zdrowiu i życiu ludzi może pociągać za sobą szkody zwierzęce i materialne. Wg PN-ISO 8421-1:1997: charakteryzuje się emisją energii cieplnej, której towarzyszy wydzielanie dużej ilości dymem i płomieni.
Należy pamiętać, że pożar może wystąpić od teoretycznie błahego zaniedbania np. przez pozostawioną świecę w pomieszczaniu. Dlatego w przypadku biur lepszym rozwiązaniem może być zainwestowanie w dyfuzory zapachowe. Pożar może wzniecić również niedopałek papierosa czy stara instalacja elektryczna.
Rodzaje pożarów – krótka charakterystyka
Podział ognia jest regulowany normami europejskimi, przyjętymi w Polsce pod statusem norma: PN-EN 2:1998 ze zmianą PN-EN 2:1996/A1:2006, rozróżniająca następujące kategorie pożarowe:
- Grupa A: Pożary materiałów stałych, które są normalne spalanie zachodzi z tworzeniem żarzących się węgli, takich jak drewno, papier, tkanina itp.
- Grupa B: Pożary cieczy i stopionych ciał stałych takich jak tworzywa sztuczne, paliwo, olej itp.
- Grupa C: Pożary gazów, takich jak metan, propan, acetylen, wodór.
- Grupa D: Pożary metali, takich jak magnez, sód, potas, aluminium, tytan itp.
- Grupa F: Pożary smaru w sprzęcie kuchnia.
Klasa A: Typowe materiały palne, takie jak: drewno, papier, plastik. Rozdrobnienie materiałów palnych ma duży wpływ na szybkość rozprzestrzeniania się takich pożarów – im większe rozdrobnienie, tym trudniej ugasić pożar. Tego typu pożary można gasić płynnymi lub pianowymi środkami gaśniczymi.
Klasa B: Łatwopalne ciecze, takie jak paliwo, alkohol i farba. Do tej grupy pożarów zalicza się również substancje topiące się pod wpływem ciepła, takie jak smoła. Ryzyko takich pożarów jest powszechne w przemyśle.
Klasa C: W przeciwieństwie do cieczy, gaz spala się objętościowo. Zapalają się w odpowiednich stężeniach w dowolnej temperaturze gazu palnego, określanego w literaturze jako granice wybuchowości.
Klasa D: Klasyfikują się do niej do metale palne, takich jak magnez, sód i potas. Gaszenie tej grupy pożarów wodą jest nieskuteczne, a nawet może pogorszyć sytuację.
Kategoria F: jadalne tłuszcze i oleje, takie jak olej słonecznikowy, smalec i tłuszcz do smażenia.
Do roku 2006 powyższa klasyfikacja obejmowała również grupę pożarów klasy E, czyli pożary w pobliżu urządzeń elektrycznych. Między innymi dlatego, że nie definiowała ona substancji łatwopalnej, a jedynie dodatkowe zagrożenie w postaci zagrożenia porażeniem prądem elektrycznym została porzucona.
Rodzaje pożarów w zależności od sposobu rozprzestrzeniania się
Ważną informacją o pożarze jest jego sposób rozprzestrzeniania się. Do najczęstszych typów pożarów w tej klasyfikacji należą:
- Pożar zewnętrzny, czyli ogień rozprzestrzeniający się na otwartej przestrzeni. Jego odmianą jest pożar przestrzenny, który obejmuje większe skupiska obiektów, takie jak lasy czy uprawy.
- Pożar wewnętrzny, rozprzestrzeniający się wewnątrz budynku; jego odmianą jest pożar blokowy obejmujący kilka kondygnacji lub grupę sąsiadujących ze sobą budynków.