Substancje, które mogą stwarzać zagrożenie dla zdrowia lub życia, muszą być odpowiednio oznakowane. Piktogramy, które widzimy na etykietach środków chemicznych, informują o bezpośrednich zagrożeniach i są w stanie uchronić użytkowników przed wieloma nieszczęściami.
Piktogram chemiczny – co to jest?
Piktogramy chemiczne znajdują się na opakowaniach produktów zawierających niebezpieczne chemikalia. Ostrzegają użytkowników przed zagrożeniami dla zdrowia – dlatego powinny być jasne i zrozumiałe. Substancji chemicznych nie wolno sprzedawać bez odpowiedniego oznakowania – w przeciwnym razie mogą stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Każda etykieta chemiczna powinna zawierać nazwę, datę ważności, numer CAS i WE substancji oraz dane producenta lub dystrybutora. Są też zwroty wskazujące na rodzaj zagrożenia i środki ostrożności. Bardzo ważne jest, aby etykieta nie uległa uszkodzeniu w transporcie – w przeciwnym razie nie będzie już spełniać swojej funkcji. Dlatego jego wydajność i trwałość są bardzo ważne. Piktogramy ostrzegające o niebezpiecznych związkach mają czerwoną obwódkę, białe tło i czarny symbol. Posiadają charakterystyczny kształt – kwadrat obrócony o 45 stopni . Wcześniej występowały pomarańczowe kwadraty z czarną obwódką. Ten sam piktogram – na przykład wykrzyknik – może oznaczać kilka różnych rodzajów zagrożeń. Piktogramy zagrożenia chemicznego służą do oznaczania opakowań produktów chemicznie niebezpiecznych.
Najważniejsze oznaczenia chemiczne
Jednym z najbardziej znanych oznaczeń oznaczających niebezpieczne chemikalia jest piktogram z wykrzyknikiem. Dlatego znak zawiera również informację tekstową informującą o konkretnym rodzaju zagrożenia. Piktogram w postaci czaszki wskazuje na trującą lub silnie toksyczną substancję – w tym przypadku opis jest również dołączony pod grafiką. Piktogramy przeciwpożarowe oznaczają substancje wysoce lub skrajnie łatwopalne. Substancje niebezpieczne lub drażniące są oznaczone czarnym krzyżykiem. Gdybyśmy mieli do czynienia z substancją szkodliwą dla środowiska, na etykiecie zobaczylibyśmy piktogram z drzewem i martwą rybą, a o substancji wybuchowej informuje nas grafika przedstawiająca wybuchającą bombę.
Klasyfikacja piktogramów chemicznych
W ramach systemu CLP/GHS stosuje się dziewięć zharmonizowanych znaków graficznych, odpowiadających każdej klasie i kategorii zagrożenia. Od GHS01 do GHS09 dopasowano odpowiednie oznaczenie numeryczne dla każdej niebezpiecznej substancji chemicznej. W obecnym systemie piktogramy wskazujące rodzaj zagrożenia to romby z czerwoną obwódką. Wewnątrz, na białym tle, domyślnie znajduje się czarny symbol reprezentujący rodzaj ryzyka. Poszczególne symbole przedstawiają np. czaszkę i skrzyżowane piszczele, wykrzyknik czy płomienie. Odpowiednie piktogramy znajdują się na etykiecie produktu, która jest umieszczona w widocznym miejscu na opakowaniu. Powinny im towarzyszyć odpowiednie zwroty wskazujące rodzaj zagrożenia, zwroty wskazujące środki ostrożności i wymagane hasła ostrzegawcze.