Zleceniobiorca zobowiązuje się do wykonania umowy powierzenia z należytą starannością. Z drugiej strony zleceniodawca powinien zadbać o to, aby umowa była odpowiednio zredagowana i nie nosiła znamion umowy o pracę.
Zleceniobiorca – definicja
Zleceniobiorcą może być zarówno osoba fizyczna, jak i osoba prawna. Zleceniobiorca zobowiązuje się do wykonania zapisów umowy z należytą starannością. Nie ponosi odpowiedzialności za skutki zamówienia. W przypadku profesjonalnych wykonawców poziom staranności powinien być określony przez zawodowy charakter działalności. Zleceniobiorca nie pozostaje w stosunku pracy ze zleceniodawcą. Nie podlega pouczeniu o wykonywaniu pracy ani przepisom prawa pracy. Nie pracuje również w ramach przyjętego standardu czasu pracy. Zazwyczaj zleceniobiorca wykonuje zamówienie samodzielnie, jednakże, jeśli zapisy podpisanej umowy na to pozwalają, to może on powierzyć wykonanie zamówienia osobie trzeciej. Może się okazać, że zmuszą go do tego okoliczności, jednak powinien poinformować o tym fakcie zleceniodawcę. Ponadto, jeśli jednak skorzysta z pomocy osób trzecich, będzie odpowiedzialny za ich dobór i realizację zleceń.
Prawa i obowiązki zleceniobiorcy
Zleceniobiorca wykonuje w pierwszej kolejności czynności określone w umowie zlecenia. Powinien działać sumiennie, co jest często wymagane w określonym typie relacji. Niewykonanie lub nienależyte wykonanie może skutkować odpowiedzialnością za szkody wyrządzone przez zleceniodawcę (art. 471 kc). Podstawą umowy powierzenia jest zaufanie klienta do wykonawcy. Zleceniodawca pozostawia mu zatem swobodę wyboru sposobu przeprowadzenia zlecenia. Zleceniodawca może jednak wydać wiążące instrukcje, których muszą być przestrzegane. W przypadku wystąpienia nieprzewidzianych okoliczności i braku możliwości uzyskania zgody zleceniodawcy na zmianę sposobu działania, wykonawca nie musi stosować się do instrukcji wykonania zlecenia. Zleceniobiorca powinien wtedy działać zgodnie z domniemanymi intencjami zleceniodawcy. Co do zasady zleceniobiorca powinien osobiście wykonywać powierzone mu zadania, jednakże, gdy jest to nieuniknione ze względu na umowę, zwyczaj lub szczególne okoliczności, wykonanie może zostać powierzone osobie trzeciej. Jeżeli powierzy wykonanie zlecenia osobie trzeciej (a jest do tego upoważniony i dodatkowo informuje o tym fakcie zleceniodawcę), ponosi odpowiedzialność za brak należytej staranności przy wyborze osoby trzeciej (art. 738 ust. 1 Kodeks cywilny). Jeżeli nie jest uprawniony do powierzenia osobie trzeciej (lub nie poinformuje o tym fakcie zleceniodawcy), będzie ponosił taką samą odpowiedzialność za działania osoby trzeciej jak za własne działania. Przyjmujący zamówienie nie ponosi jednak odpowiedzialności za utratę lub uszkodzenie rzeczy, jeżeli do utraty lub przypadkowego uszkodzenia doszłoby, gdyby zamówienie wykonał we własnym zakresie (art. 739 Kodeksu Cywilnego). Zleceniobiorca ma obowiązek na bieżąco informować powiernika o postępach w zleceniu i składać sprawozdanie z jego wykonania. Ponadto jest zobowiązany do wydania klientowi wszystkiego, co nabył dla niego w trakcie realizacji zamówienia (art. 740 kc). Artykuł 741 Kodeksu Cywilnego zabrania wykorzystywania majątku i pieniędzy klienta dla własnej korzyści.
